دسته: مقالات گرندسیستم

1 دقیقه زمان مطالعه

هواوی برای مقابله با بحران کمبود DRAM، کارخانه تولید تراشه اختصاصی خود را می‌سازد

هواوی برای مقابله با بحران کمبود DRAM، کارخانه تولید تراشه اختصاصی خود را می‌سازد شرکت‌ها درحال‌حاضر برای به حداقل رساندن ریسک کمبود حافظه‌های DRAM، از استراتژی‌های هوشمندانه‌ای استفاده می‌کنند؛ درست مانند اپل که درحال آزمایش تراشه‌های حافظه شرکت چینی CXMT است تا تنوع تأمین‌کنندگان خود را افزایش دهد. اما هواوی استراتژی متفاوتی را در پیش گرفته است. این شرکت چینی با بهره‌گیری از همکاری نهادهای مختلف، قصد دارد با تأسیس کارخانه تولید حافظه اختصاصی خود، تحریم‌های تجاری ایالات متحده و پیامدهای ناشی از رونق هوش مصنوعی را دور بزند. احداث کارخانه تولید DRAM با ظرفیت ۱۴۰ هزار ویفر در ماه اطلاعاتی که توسط حساب کاربری @SemiconductorsX فاش شده، نشان می‌دهد که دولت چین، سازنده تراشه‌های حافظه یعنی شرکت Swaysure، و شرکت هواوی، ائتلافی سه‌جانبه برای راه‌اندازی یک کارخانه تولید حافظه ۱۲ اینچی تشکیل داده‌اند. این اقدام نه تنها آن‌ها را در برابر کمبود عرضه جهانی فعلی ایمن می‌کند، بلکه به این غول سابق دنیای مخابرات چین، یک پشتوانه مطمئن می‌دهد تا در صورتی که دولت ترامپ تصمیم به مسدود کردن محموله‌های حافظه از سوی سامسونگ، اس‌کی هاینیکس و مایکرون بگیرد، هوآوی با بن‌بست مواجه نشود. از آنجا که سه شرکت نام‌برده (سامسونگ، اس‌کی هاینیکس و مایکرون) ۹۵ درصد از عرضه حافظه در جهان را در کنترل دارند، این کارخانه در فاز نخست، تولید انبوه حافظه‌های ۲۸ نانومتری DRAM را با ظرفیت ۱۴۰ هزار ویفر در ماه آغاز خواهد کرد. برای اطمینان از به ثمر نشستن برنامه‌های هواوی، یک مدیر سابق شرکت TSMC به عنوان مدیرعامل این مجموعه انتخاب شده و یک مدیر اجرایی سابق شرکت Elpida نیز به عنوان استراتژیست به تیم مدیریتی پیوسته است. شایان ذکر است که اگرچه هواوی در زمینه تولید نیمه‌رسانا بدون کارخانه (Fabless) سال‌ها تجربه دارد، اما تخصص این شرکت در تولید مستقیم DRAM محدود است؛ به همین دلیل حضور شرکت Swaysure در این شراکت بسیار حیاتی است. همچنین، مشارکت مستقیم دولت چین می‌تواند روند تأیید محل احداث کارخانه را تسریع کرده و هرگونه شکاف قانونی احتمالی را برطرف کند. علاوه‌براین، جذب سرمایه‌های کلان دولتی به هواوی کمک می‌کند تا برنامه‌های خود را سریع‌تر به واقعیت بدل سازد. با نگاهی به وضعیت فعلی کمبود DRAM، جایگاه فعلی این شرکت تنها به حجم عرضه گوشی‌های هوشمند آینده‌اش آسیب می‌زند، زیرا افزایش هزینه‌ها باعث می‌شود تولید دستگاه‌ها گران‌تر تمام شده و قدرت خرید مصرف‌کنندگان برای دسترسی به محصولات این شرکت کاهش یابد. انتظار می‌رود این طرح جدید، بسیاری از مشکلات فعلی هواوی را حل کند و اگر زنجیره تأمین توسط این کارخانه دچار اختلال نشود، هواوی می‌تواند به یکی از اولین نهادهایی تبدیل شود که تراشه‌های DRAM را با قیمت‌های پایین‌تر در اختیار می‌گیرد.

مقالات گرندسیستم

1 دقیقه زمان مطالعه

مدیرعامل SK Hynix: بحران کمبود حافظه در سال ۲۰۲۷ به اوج می‌رسد

مدیرعامل SK Hynix: بحران کمبود حافظه در سال ۲۰۲۷ به اوج می‌رسد در گزارشی تازه، مدیرعامل SK Hynix هشدار داده که صنعت تراشه‌های حافظه‌ در آستانه یکی از بزرگ‌ترین بحران‌های کمبود عرضه در تاریخ خود قرار دارد؛ بنابراین چیزی که تاکنون دیده‌ایم، تنها شروعی برای این ماجراست. به‌گفته او، تقاضای بازار در سال ۲۰۲۷ به اوج می‌رسد و حتی با توسعه خطوط تولید، عرضه این شرکت تا سال‌ها پاسخگوی نیاز مشتریان نخواهد بود. مدیرعامل SK Hynix: بحران کمبود حافظه تا بعد از ۲۰۳۰ ادامه خواهد داشت «کواک نو-جونگ»، مدیرعامل SK Hynix، در گفت‌وگو با رویترز اعلام کرده است که سال ۲۰۲۷ میلادی از نظر عرضه حافظه، بدترین سال تاریخ این صنعت خواهد بود. او می‌گوید تقاضای مشتریان به‌خصوص در حوزه هوش مصنوعی، با سرعتی بیشتر از ظرفیت تولید افزایش پیدا کرده و این اختلاف بین عرضه و تقاضا حتی تا بعد از سال ۲۰۳۰ نیز ادامه خواهد داشت. به‌گفته مدیرعامل این شرکت، SK Hynix با تمام توان درحال افزایش ظرفیت تولید است؛ اما محدودیت‌های زیرساختی باعث شده پاسخ‌گویی به رشد تقاضا کار ساده‌ای نباشد. او تأکید کرده که مشتریان همچنان خواستار محصولات بیشتری نسبت‌به توان تولید SK Hynix هستند. رشد انفجاری تقاضا برای حافظه‌های HBM که در شتاب‌دهنده‌های هوش مصنوعی انویدیا استفاده می‌شوند، یکی از مهم‌ترین دلایل این وضعیت محسوب می‌شود. SK Hynix در سال‌های اخیر به یکی از اصلی‌ترین تأمین‌کنندگان HBM برای انویدیا تبدیل شده و همین موضوع رشد درآمد و سود این شرکت را به‌شدت افزایش داده است. مدیرعامل SK Hynix همچنین اعلام کرده که آن‌ها همچنان درحال بررسی ساخت کارخانه‌های تولید ویفر در خارج از کره جنوبی هستند. آمریکا، ژاپن و برخی کشورهای جنوب شرق آسیا از کاندیداهای اصلی این امر محسوب می‌شوند، اما هنوز تصمیم نهایی گرفته نشده است. او گفت انتخاب محل کارخانه به عواملی مانند دسترسی به زمین، برق، آب، نیروی متخصص و هزینه تولید بستگی دارد. همزمان با این برنامه‌ها، SK Hynix در آمریکا نیز حدود ۴ میلیارد دلار برای ساخت کارخانه پیشرفته بسته‌بندی تراشه در ایندیانا سرمایه‌گذاری کرده و برنامه‌ای ۱۰ میلیارد دلاری برای توسعه کسب‌وکارهای مرتبط با هوش مصنوعی در این کشور دارد. درحالی‌که برخی سرمایه‌گذاران نگران نزدیک شدن به پایان موج سرمایه‌گذاری‌های هوش مصنوعی هستند و به‌نحوی انتظار ترکیدن حباب این بازار را دارند، بسیاری از فعالان صنعت نظر متفاوتی دارند. «جنسن هوانگ»، مدیرعامل انویدیا، اخیراً اعلام کرده بود کمبود حافظه‌های مخصوص هوش مصنوعی تا چند سال آینده ادامه خواهد داشت و SK Hynix همچنان بزرگ‌ترین تأمین‌کننده حافظه این شرکت باقی می‌ماند. بانک UBS نیز پیش‌بینی کرده بازار جهانی DRAM دست‌کم تا سه‌ماهه دوم سال ۲۰۲۸ با کمبود عرضه مواجه خواهد بود. رشد بازار هوش مصنوعی در عملکرد مالی SK Hynix نیز کاملاً مشهود است. این شرکت در سال ۲۰۲۵ رکورد ۴۷ تریلیون وون (۳۱.۳ میلیارد دلار) سود عملیاتی را ثبت کرد؛ رقمی که دو برابر سال قبل بود. تحلیلگران نیز انتظار دارند سود عملیاتی SK Hynix در فصل اخیر به حدود ۶۵.۵ تریلیون وون (۴۳ میلیارد دلار) برسد و رکورد جدیدی برای این شرکت به‌ثبت برسد.

مقالات گرندسیستم

1 دقیقه زمان مطالعه

جنگ جهانی کدک‌ها: داستان نبردی که پشت هر ویدیوی یوتوب در جریان است

جنگ جهانی کدک‌ها: داستان نبردی که پشت هر ویدیوی یوتوب در جریان است مقدمه: توهمی به نام استریم روان شما روی کاناپه نشسته‌اید، اپلیکیشن یوتیوب یا نتفلیکس را در تلویزیون هوشمند خود باز می‌کنید و با فشردن یک دکمه، تماشای یک مستند حیات‌وحش را با کیفیت خیره‌کننده 4K آغاز می‌کنید. تصویر بدون هیچ تأخیری پخش می‌شود؛ پرهای یک عقاب با وضوح کامل در باد تکان می‌خورد و قطرات آب رودخانه زیر نور خورشید می‌درخشند. همه چیز آن‌قدر طبیعی و روان است که ما این فرآیند را بدیهی می‌دانیم. اما در پشت صحنه‌ی این تجربه بی‌نقص، یکی از بزرگترین جنگ‌های ریاضیاتی و مهندسی تاریخ در جریان است. حقیقت این است که اینترنت، زیرساخت فیزیکی، کابل‌های زیر اقیانوس‌ها و سرورهای عظیم دیتاسنترها، در حالت عادی توانایی انتقال این حجم از داده‌های خام را ندارند. اگر ویدیوها به همان شکل خامی که توسط لنز دوربین ثبت می‌شوند به اینترنت فرستاده می‌شدند، ستون فقرات شبکه جهانی وب در کمتر از چند ثانیه فرو می‌ریخت و سرورهای غول‌پیکری مانند سرورهای یوتیوب زیر بار پردازش منفجر می‌شدند. نجات‌دهنده بشریت در این بحران داده، نه کابل‌های قطورتر بود و نه پردازنده‌های سریع‌تر؛ بلکه الگوریتم‌های نامرئی و پیچیده‌ای به نام «کدک‌های ویدیویی» (Video Codecs) بودند. این مقاله روایتی است از جادوی فشرده‌سازی؛ هنر فریب دادن چشم انسان و مهار کردن سیلاب بی‌رحم پیکسل‌ها. فصل اول: وزن غیرقابل‌تحمل یک پیکسل خام برای درک عظمت کاری که کدک‌ها انجام می‌دهند، ابتدا باید با کابوس «ویدیوی خام» (Uncompressed Video) روبرو شویم. بیایید یک محاسبه ریاضی ساده انجام دهیم. یک ویدیوی استاندارد Full HD دارای رزولوشن 1920*1080 پیکسل است. این یعنی در هر فریم (قاب) از تصویر، بیش از 2,073,600 پیکسل وجود دارد. در دنیای دیجیتال، برای نمایش رنگ هر پیکسل معمولاً از 24 بیت (معادل 3 بایت) داده استفاده می‌شود (ترکیب سه رنگ قرمز، سبز و آبی). بنابراین، حجم تنها یک فریم از این ویدیو برابر با 6.2 مگابایت است. حالا در نظر بگیرید که یک ویدیوی روان معمولاً با نرخ 30 فریم بر ثانیه پخش می‌شود. با یک ضرب ساده متوجه می‌شویم که یک ثانیه ویدیوی خام Full HD نیازمند پردازش و انتقال 186 مگابایت داده است! این یعنی یک دقیقه ویدیوی خام به بیش از 11.1 گیگابایت فضا نیاز دارد. حالا تصور کنید پلتفرمی مانند یوتیوب که در آن کاربران در هر دقیقه بیش از 500 ساعت ویدیو آپلود می‌کنند، اگر قرار بود میزبان ویدیوهای خام باشد، چه فاجعه‌ای رخ می‌داد؟ هزینه پهنای باند و ذخیره‌سازی، هر شرکتی در کره زمین را ظرف چند روز ورشکسته می‌کرد. اینجاست که نیاز به یک «مترجم» و «فشرده‌ساز» حیاتی می‌شود؛ نیازی که به تولد کدک‌ها انجامید. فصل دوم: هنر فریب دادن چشم انسان کلمه Codec مخفف Coder-Decoder (رمزگذار-رمزگشا) است. وظیفه یک کدک این است که حجم عظیم داده‌های ویدیویی را پیش از ارسال مچاله کند و در مقصد، آن را دوباره باز کرده و به نمایش بگذارد. اما چگونه می‌توان حجم یک ویدیو را تا 99% کاهش داد بدون اینکه بیننده متوجه افت کیفیت فاحشی شود؟ مهندسان برای این کار به ترکیبی از ریاضیات پیشرفته و زیست‌شناسی متوسل شدند. اولین تکنیک کدک‌ها، سوءاستفاده از نقاط ضعف بینایی انسان است. چشم انسان به تغییرات روشنایی (Luminance) بسیار حساس‌تر از تغییرات رنگ (Chrominance) است. الگوریتم‌های فشرده‌سازی با استفاده از تکنیکی به نام Chroma Subsampling، بخش بزرگی از اطلاعات رنگی تصویر را دور می‌ریزند، در حالی که اطلاعات روشنایی را حفظ می‌کنند. مغز ما این کمبود رنگ را به طور خودکار جبران می‌کند و ما هرگز متوجه نمی‌شویم که نیمی از پیکسل‌های روی صفحه در واقع اطلاعات رنگی مستقلی ندارند. فصل سوم: ماشین زمان در دل فریم‌ها (تولد فشرده‌سازی زمانی) اما جادوی اصلی کدک‌ها نه در دستکاری رنگ، بلکه در مفهومی به نام «فشرده‌سازی زمانی» (Temporal Compression) نهفته است. در اوایل دهه 2000، زمانی که استاندارد انقلابی H.264 در سال 2003 متولد شد، این تکنیک به بلوغ رسید. فرض کنید در حال تماشای اخبار هستید. یک گوینده پشت میز نشسته و صحبت می‌کند. در طول 30 فریمی که در یک ثانیه پخش می‌شود، پس‌زمینه تصویر (میز، دیوار، لوگوی شبکه) کاملاً ثابت است و تنها لب‌ها، چشم‌ها و دستان گوینده حرکت می‌کنند. اگر بخواهیم اطلاعات دیوار پشت سر گوینده را در هر 30 فریم دوباره ذخیره و ارسال کنیم، پهنای باند را هدر داده‌ایم. الگوریتم‌های پیشرفته‌ای مانند H.264 ویدیو را به سه نوع فریم تقسیم می‌کنند: فریم‌های I (Intra-frames): این فریم‌ها یک تصویر کامل هستند (مانند یک عکس JPEG). حجم بالایی دارند و معمولاً هر چند ثانیه یک‌بار در ویدیو قرار می‌گیرند تا به عنوان نقطه مرجع عمل کنند. فریم‌های P (Predicted frames): این فریم‌ها به جای ذخیره کل تصویر، تنها تغییرات نسبت به فریم قبلی را ذخیره می‌کنند. (مثلاً: «همه چیز را از فریم قبل کپی کن، فقط این چند پیکسل مربوط به لب گوینده را کمی حرکت بده»). فریم‌های B (Bi-directional frames): این فریم‌های پیچیده، هم فریم‌های قبلی و هم فریم‌های بعدی را بررسی می‌کنند تا بالاترین میزان فشرده‌سازی را با پیش‌بینی مسیر حرکت اشیاء انجام دهند. با استفاده از این «بردارهای حرکتی» (Motion Vectors)، الگوریتم‌های ریاضی توانستند حجم فایل‌ها را به کسری از مگابایت در ثانیه برسانند و رویای پخش زنده ویدیو در بستر اینترنت را محقق کنند. فصل چهارم: یوتیوب، فلش و انفجار ویدیویی وب در 23 آوریل 2005، جواد کریم، یکی از هم‌بنیان‌گذاران یوتیوب، اولین ویدیوی این پلتفرم با نام “Me at the zoo” را آپلود کرد. این ویدیوی19 ثانیه‌ای با کیفیت بسیار پایین، نقطه آغازین یک امپراتوری بود. در آن زمان، یوتیوب از فرمت‌های پلتفرم Adobe Flash و کدک قدیمی Sorenson Spark استفاده می‌کرد. با رشد نمایی یوتیوب و خریداری شدن آن توسط گوگل در سال 2006 با مبلغ 1.65 میلیارد دلار، ترافیک سایت به شکل وحشتناکی بالا رفت. زیرساخت‌های سرور گوگل تحت فشار شدیدی بودند. راه نجات، مهاجرت سریع به سمت کدک H.264 بود که توسط گروه مشترک ITU و MPEG توسعه یافته بود. سخت‌افزارهای موبایل (از جمله اولین آیفون در سال 2007) به چیپ‌های مخصوصی مجهز شدند که می‌توانستند H.264 را بدون درگیر کردن پردازنده اصلی رمزگشایی کنند. این اتحاد نرم‌افزار و سخت‌افزار باعث شد یوتیوب بتواند میلیاردها بازدید روزانه را مدیریت کند. فصل پنجم: بحران 4K و جنگ‌های پنهان ثبت اختراع (Patent Wars) در اواسط دهه 2010، با ورود تلویزیون‌ها و دوربین‌های 4K، رزولوشن تصاویر چهار برابر شد ( 3840×2160). کدک افسانه‌ای H.264 دیگر پاسخگو نبود. بازار به استانداردی نیاز داشت که بتواند این حجم عظیم را با نصف پهنای باند قبلی منتقل کند. اینجا بود که استاندارد H.265 (یا HEVC) در سال 2013 معرفی شد. این کدک با استفاده از بلوک‌های پردازشی بزرگتر (تا 64*64 پیکسل به جای 16*16) و الگوریتم‌های پیش‌بینی بسیار سنگین‌تر، توانست بازدهی فشرده‌سازی را 50% افزایش دهد. اما یک مشکل بزرگ وجود داشت: پول و انحصار. کدک $H.265$ درگیر شبکه‌ای پیچیده از حق‌امتیازها (Patents) بود. شرکت‌های سازنده دستگاه، پلتفرم‌های استریم و تولیدکنندگان نرم‌افزار باید میلیون‌ها دلار حق لایسنس به گروه‌هایی مانند MPEG LA، HEVC Advance و Velos Media پرداخت می‌کردند. این هزینه‌های گزاف برای شرکتی مانند گوگل که مدل کسب‌وکارش بر پایه دسترسی رایگان استوار بود، غیرقابل قبول به نظر می‌رسید. فصل ششم: مقاومت متن‌باز و اتحاد غول‌ها (تولد VP9 و AV1) گوگل که متوجه خطر انحصار کدک‌ها شده بود، استراتژی جدیدی را آغاز کرد. آن‌ها شرکت On2 Technologies را در سال 2010 به مبلغ بیش از 100 میلیون دلار خریدند تا به تکنولوژی کدک‌های آن‌ها دست یابند. نتیجه این خرید، توسعه کدک اختصاصی و رایگان گوگل به نام VP9 بود. گوگل با قدرت انحصاری خود در مرورگر کروم و پلتفرم یوتیوب، شروع به استفاده از VP9 کرد. آن‌ها میلیاردها ساعت ویدیو را در سرورهای خود با VP9 بازتولید کردند تا به جای پرداخت حق لایسنس به شرکت‌های ثالث، پهنای باند را با تکنولوژی اختصاصی خودشان ذخیره کنند. برای پردازش این حجم از فشرده‌سازی سنگین، گوگل حتی مجبور شد چیپ‌های سخت‌افزاری اختصاصی به نام VCU (Video Coding Unit) با نام رمز Argos را در دیتاسنترهای خود نصب کند، زیرا پردازنده‌های معمولی اینتل توانایی این حجم از تبدیل ویدیو را نداشتند. اما جنگ در اینجا متوقف نشد. غول‌های فناوری متوجه شدند که وابستگی به یک شرکت خاص (حتی استاندارد سنتی MPEG) خطرناک است. در سال 2015، اتفاقی بی‌سابقه رخ داد: بزرگ‌ترین رقبای دنیای فناوری با هم متحد شدند. شرکت‌هایی نظیر گوگل، اپل، مایکروسافت، آمازون، نتفلیکس، متا و اینتل، کنسرسیومی به نام «اتحاد برای رسانه‌های باز» (Alliance for Open Media) تشکیل دادند. هدف آن‌ها ساختن یک کدک ویدیویی پادشاه بود که برای همیشه از چنگال حق‌امتیازها آزاد باشد. نتیجه این اتحاد در سال 2018 با نام AV1 منتشر شد. الگوریتمی به شدت پیچیده که می‌تواند ویدیوها را با کیفیتی بسیار بالاتر از H.265 و با پهنای باندی کمتر فشرده کند و از همه مهم‌تر، کاملاً رایگان (Royalty-free) است. امروزه وقتی شما یک ویدیوی باکیفیت در نتفلیکس یا یوتیوب می‌بینید، به احتمال بسیار زیاد در حال تماشای شاهکار مهندسی AV1 هستید. جمع‌بندی: قهرمانان نامرئی عصر دیجیتال ما در دورانی زندگی می‌کنیم که ویدیو، زبان اصلی اینترنت است. از کلاس‌های آموزش آنلاین در دوران پاندمی و تماس‌های ویدیویی با عزیزانمان در آن سوی کره زمین، تا پخش زنده مسابقات جام جهانی برای میلیاردها نفر؛ هیچ‌کدام از این‌ها بدون وجود کدک‌های ویدیویی امکان‌پذیر نبود. الگوریتم‌های فشرده‌سازی، مرزهای فیزیک و محدودیت‌های کابل‌های نوری را با قدرت ریاضیات و درک هوشمندانه از بینایی انسان دور زدند. داستان فشرده‌سازی ویدیو، داستان تقابل ظرافت نرم‌افزاری در برابر خشونت حجم داده‌هاست. مهندسان پشت پروژه‌های H.264، VP9 و AV1 قهرمانان نامرئی اینترنت هستند؛ کسانی که با نوشتن خطوط کد و معادلات ریاضی، جلوی انفجار دیتاسنترها را گرفتند و اجازه دادند جهان بدون وقفه، درخشان و روان به استریم کردن ادامه دهد.

مقالات گرندسیستم

1 دقیقه زمان مطالعه

پردازنده‌های آینده انویدیا با نام Rosa با لیتوگرافی ۲ نانومتری ساخته می‌شوند

پردازنده‌های آینده انویدیا با نام Rosa با لیتوگرافی ۲ نانومتری ساخته می‌شوند انتظار می‌رود پردازنده‌های نسل آینده انویدیا با نام Rosa، از جدیدترین فناوری‌های ساخت تراشه شرکت TSMC، یعنی فرآیندهای ۲ نانومتری و A16 (مجهز به قابلیت Super Power Rail) بهره‌مند شوند. انویدیا به‌دنبال استفاده از فرآیندهای ۲ نانومتری و A16 برای پردازنده‌های Rosa گزارش‌ها حاکی از آن است که انویدیا برای تولید پردازنده‌های نسل بعدی خود با نام Rosa که در سال ۲۰۲۹ عرضه خواهند شد، به سراغ شرکت TSMC رفته است. تنها یک روز پس از انتشار جزئیات اولیه درباره این پردازنده، گزارش‌های جدیدی پیرامون فناوری‌های ساختی که قرار است در تولید این تراشه به کار گرفته شوند، منتشر شده است. بر اساس گزارش Commercial Times، انویدیا درحال بررسی استفاده از دو فناوری کلیدی در خطوط تولید TSMC است: فرآیند ۲ نانومتری (2nm) یا فرآیند A16. لازم به ذکر است که فرآیند N2P شرکت TSMC هم‌اکنون برای تولید تراشه‌های متعددی مانند سری EPYC Venice شرکت AMD و پردازنده‌های Nova Lake اینتل و دیگر محصولات در نظر گرفته شده است. درهمین‌حال، سامسونگ نیز در رقابتی تنگاتنگ با TSMC و اینتل در تلاش است تا فناوری‌های ۲ نانومتری خود را توسعه داده و بهینه‌سازی کند. بااین‌حال، انویدیا برای پردازنده‌های Rosa علاقه بیشتری به استفاده از فرآیند A16 نشان داده است؛ دلیل اصلی این تمایل، قابلیت «Super Power Rail» یا همان «تحویل توان از سمت پشت» (Backside Power Delivery) است. در این فناوری، ترانزیستورهای نانوشیت (Nanosheet) به گونه‌ای سازمان‌دهی می‌شوند که سمت رویی تراشه به توزیع سیگنال و کلاک اختصاص می‌یابد، درحالی‌که سمت پشتی تراشه منحصراً برای توزیع توان الکتریکی استفاده می‌شود. منابع آگاه در صنعت نیمه‌هادی پیش‌بینی می‌کنند که Rosa احتمالاً با استفاده از خانواده فرآیندهای ۲ نانومتری TSMC ساخته خواهد شد و حتی ممکن است از فناوری «تأمین توان از پشت» (Back-end power supply) که در فرآیند A16 وجود دارد بهره ببرد؛ موضوعی که باعث افزایش تقاضا برای فرآیندهای پرداخت مکانیکی شیمیایی (CMP) و مواد مصرفی مرتبط با آن خواهد شد. مزایای تکنولوژی Super Power Rail در A16 فناوری Super Power Rail در فرآیند A16 باعث بهبود تراکم منطقی و کارایی تراشه می‌شود. این فناوری نسبت به فرآیند N2P، حدود ۸ تا ۱۰ درصد افزایش سرعت و ۱۵ تا ۲۰ درصد صرفه‌جویی در مصرف انرژی در همان سطح سرعت را ارائه می‌دهد. علاوه‌براین، ۱۰ درصد افزایش در تراکم کلی تراشه نیز حاصل می‌شود. نکته حائز اهمیت این است که تمامی این ویژگی‌ها بدون افزایش ابعاد فیزیکی تراشه (Layout footprint) در همان طرح‌بندی قبلی گنجانده شده‌اند. استفاده از فرآیند A16 همچنین تقاضا برای فرآیندهای پرداخت مکانیکی شیمیایی (CMP) را افزایش خواهد داد که به نفع شرکای زنجیره تأمین تایوانی انویدیا، ازجمله شرکت‌های Suntech Power Semiconductor و Suntech Power Technology خواهد بود. همچنین پیش‌بینی می‌شود تقاضا برای ویفرهای حامل (Carrier wafers) نیز روند صعودی داشته باشد. Rosa؛ استمرار مسیر انویدیا در تولید پردازنده‌های پیشرو برای هوش مصنوعی انویدیا اعلام کرده است که پردازنده‌های Rosa از معماری جدیدی به نام «Rigel» استفاده خواهند کرد که مبتنی‌بر هسته‌های پردازشی Arm v9.2 است. همانند نسل قبل (Vera)، پردازنده Rosa نیز تراشه‌ای بسیار سریع برای پردازش‌های هوش مصنوعی خواهد بود که حتی عملکرد «تک‌رشته‌ای حداکثری» (Max single-threaded) بیشتری را در مقایسه با نسل قبلی خود در مقیاس‌های بزرگ ارائه می‌دهد. درحالی‌که تراشه Vera از هسته‌های Olympus استفاده می‌کرد (هسته‌های سفارشی Armv9.2-A که ۲ برابر توان عملیاتی بیشتری نسبت به پردازنده‌های Grace داشتند)، پردازنده Rosa مزیت عملکرد تک‌هسته‌ای را یک گام فراتر خواهد برد. نکته چشمگیرتر این است که تمامی این ارتقاهای عملکردی در همان ابعاد فیزیکی سیلیکونی نسل قبل به دست آمده است. انتظار می‌رود پردازنده‌های Rosa تا سال ۲۰۲۹ وارد مراکز داده شوند و پس از آن، مدل‌های مخصوص کامپیوترهای شخصی در قالب راهکارهای «Rosa Feynman Spark» تا سال ۲۰۳۰ به بازار عرضه گردند.

مقالات گرندسیستم

1 دقیقه زمان مطالعه

نتایج یک نظرسنجی: ۴۵ درصد کاربران پلی‌استیشن مایل به مهاجرت به پی‌سی هستند

نتایج یک نظرسنجی: ۴۵ درصد کاربران پلی‌استیشن مایل به مهاجرت به پی‌سی هستند به نظر می‌رسد دنیای گیمینگ PC درحال تجربه یک دوره رشد و صعود است. براساس نظرسنجی اخیر رسانه Push Square که با مشارکت بیش از ۷۰۰۰ مخاطب انجام شده، ۴۵ درصد از طرفداران پلی‌استیشن به‌طور جدی درحال بررسی ترک این کنسول و کوچ به پی‌سی هستند. دلیل اصلی این موضوع تصمیم اخیر سونی برای حذف دیسک‌های فیزیکی از بازی‌های آینده است. در این میان، تنها ۲۳ درصد از شرکت‌کنندگان اعلام کرده‌اند که به پلی‌استیشن وفادار خواهند بود؛ درحالی‌که ۱۵ درصد دیگر از قبل پلتفرم خود را تغییر داده‌اند و ۱۰ درصد نیز گفته‌اند که درحال‌حاضر روی هر دو پلتفرم بازی می‌کنند. البته باید به این نکته اشاره کرد که در این نظرسنجی، هر کسی بدون نیاز به ساخت حساب کاربری می‌توانست رأی خود را ثبت کند و هیچ مکانیزمی برای جلوگیری از ثبت رأی تکراری از یک IP وجود نداشته است. دلایل اصلی تمایل کاربران پلی‌استیشن به پلتفرم پی‌سی در میان دلایل ذکرشده برای این مهاجرت احتمالی، ۴۱ درصد از شرکت‌کنندگان به تصمیم سونی برای توقف تولید دیسک فیزیکی برای بازی‌ها به‌عنوان دلیل اصلی خود اشاره کرده‌اند. این موضوع تا حدودی می‌تواند تعجب‌آور باشد؛ چرا که پلتفرم پی‌سی از سال‌ها قبل به بستری کاملاً دیجیتالی تبدیل شده است. با‌این‌حال، به لطف سخت‌افزارهای قدرتمند و پلتفرم‌هایی مانند استیم، دسترسی به بازی‌های پی‌سی بسیار آسان‌تر از گذشته شده است. از سوی دیگر، به‌دلیل بحران رم و افزایش هزینه‌های سخت‌افزاری که قیمت قطعات پی‌سی را نیز تحت تأثیر قرار داده، پیش‌بینی می‌شود قیمت کنسول پلی استیشن ۶ از مرز ۱۰۰۰ دلار عبور کند. در چنین شرایطی، توجیه ارزش خرید کنسولی که دیگر بازی‌های انحصاری واقعی ارائه نمی‌دهد، دشوار خواهد بود؛ چرا که سونی در سال‌های اخیر بازی‌های اختصاصی کمتری منتشر کرده و اکثر آنها نیز دیر یا زود برای پی‌سی عرضه می‌شوند. این رویکرد در تضاد مستقیم با نینتندو قرار دارد که همچنان با عناوین انحصاری منحصربه‌فرد و کنسول هیبریدی دستی خود به بازار مسلط است. مسئله قیمت بالای بازی‌ها نیز عامل مهم دیگری است؛ چرا که بازی‌های انحصاری جدید پلی استیشن اغلب با قیمت نزدیک به ۷۰ دلار روانه بازار می‌شوند. هرچند قیمت بازی‌های پی‌سی نیز در زمان عرضه مشابه است، اما به لطف رقابت شدید میان استورهایی ازجمله استیم، اپیک گیمز استور و یا GOG، تخفیف‌های بسیار بهتری نیز برای بازیکنان در نظر گرفته می‌شود. درنهایت، تفاوت‌های نسلی سخت‌افزارها دیگر چندان چشمگیر نیست؛ بسیاری از بازی‌ها همچنان هم برای پلی استیشن ۴ (با قیمت ۲۲۰ دلار) و هم برای PS5 عرضه می‌شوند و همین موضوع انگیزه کاربران را برای ارتقا سیستم کاهش می‌دهد.

مقالات گرندسیستم

1 دقیقه زمان مطالعه

انویدیا کارت گرافیک RTX 5070 Ti SUPER را با ۲۴ گیگابایت حافظه VRAM عرضه می‌کند

انویدیا کارت گرافیک RTX 5070 Ti SUPER را با ۲۴ گیگابایت حافظه VRAM عرضه می‌کند مدت‌هاست که شایعات پیرامون سری «RTX 50 SUPER» انویدیا در جریان است و در میان تمامی مدل‌های مورد انتظار برای به‌روزرسانی میان‌دوره‌ای معماری «بلک‌ول» (Blackwell)، کارت گرافیک GeForce RTX 5070 Ti SUPER احتمالاً به یکی از جذاب‌ترین گزینه‌ها برای گیمرها، تولیدکنندگان محتوا و کاربران هوش مصنوعی تبدیل خواهد شد. سری RTX 50 SUPER: مسیری دشوار در بحبوحه کمبود DRAM پیش از آنکه به جزئیات فنی RTX 5070 Ti SUPER بپردازیم، باید نگاهی به کلیت سری RTX 50 SUPER بیندازیم. انتظار نمی‌رود که کارت گرافیک‌های جدید انویدیا یک به‌روزرسانی بزرگ معماری باشند؛ بلکه این سری صرفاً یک «رفرش» از معماری بلک‌ول است که تمرکز اصلی آن بر افزایش ظرفیت حافظه ویدیویی (VRAM) در سراسر این رده‌بندی است. مشکل اصلی این است که استراتژی انویدیا به شدت به دسترسی به ماژول‌های حافظه ۳ گیگابایتی (24 Gbit) از نوع GDDR7 وابسته است. گزارش شده که همین کمبود، یکی از دلایل اصلی تغییر بازه‌های زمانی عرضه سری RTX 50 SUPER بوده است. شایعات اخیر حاکی از آن است که عرضه این به‌روزرسانی از برنامه‌های سال ۲۰۲۶ به سمت پایان سال ۲۰۲۶ یا حتی نمایشگاه CES 2027 منتقل شده و همچنان تأمین حافظه، فاکتور کلیدی در این تصمیم‌گیری است. بنابراین، اگرچه کارت گرافیک RTX 5070 Ti SUPER با ۲۴ گیگابایت حافظه روی کاغذ انتخابی عالی برای بازی‌های 4K، تولید محتوا و پردازش‌های محلی هوش مصنوعی به نظر می‌رسد، اما مسیر عرضه آن ممکن است هموار نباشد. اگر قیمت و عرضه GDDR7 همچنان مشکل‌ساز باقی بماند، سری SUPER ممکن است با تأخیر، تیراژ محدود و قیمتی که خریداران را ناامید کند، وارد بازار شود. نگاهی به مشخصات: افزایش ۵۰ درصدی ظرفیت VRAM و توان مصرفی بالاتر بیایید جزئیات RTX 5070 Ti SUPER را بررسی کنیم. براساس نشت اطلاعاتی که اولین‌بار در آوریل ۲۰۲۵ منتشر شد، این مدل قدرتمندترِ سری Ti، از همان پیکربندی پردازنده گرافیکی GB203 با ۸۹۶۰ هسته CUDA بهره می‌برد که در RTX 5070 Ti استاندارد نیز دیده بودیم. بنابراین، از نظر تعداد هسته‌های CUDA، شاهد ارتقای سیلیکونی بزرگی نیستیم. در عوض، ویژگی «SUPER» در اینجا عمدتاً بر افزایش ظرفیت حافظه و سقف توان مصرفی (TBP) متمرکز است. نقطه قوت اصلی این کارت، ارتقای حافظه از ۱۶ گیگابایت به ۲۴ گیگابایت GDDR7 است که نشان‌دهنده افزایشی ۵۰ درصدی نسبت به RTX 5070 Ti معمولی است. برخلاف مدل RTX 5080 SUPER که شایعه شده از حافظه‌های سریع‌تر ۳۲ گیگابیت‌برثانیه استفاده می‌کند، انتظار می‌رود RTX 5070 Ti SUPER همچنان از سرعت ۲۸ گیگابیت‌برثانیه و باس حافظه ۲۵۶ بیتی استفاده کند. این یعنی پهنای باند همچنان همان ۸۹۶ گیگابایت‌برثانیه باقی خواهد ماند. این افزایش ظرفیت به لطف ماژول‌های ۳ گیگابایتی (24 Gbit) ممکن شده که قرار است در کل سری RTX 50 SUPER استفاده شوند. این امر به انویدیا اجازه می‌دهد بدون تغییرات گسترده در برد مدار چاپی (PCB) یا طراحی باس حافظه، ظرفیت را ۵۰ درصد افزایش دهد. تغییر قابل‌توجه دیگر، توان مصرفی کل (TBP) است که برای RTX 5070 Ti SUPER به ۳۵۰ وات رسیده؛ یعنی ۵۰ وات (۱۷ درصد) بیشتر از مدل ۳۰۰ واتی قبلی. این بودجه توان اضافه می‌تواند به فرکانس‌های کاری بالاتر منجر شود، هرچند هنوز اطلاعات دقیقی از کلاک هسته در دست نیست. عملکرد مورد انتظار: رشد جزئی در گیمینگ، جهش در پردازش‌های سنگین از نظر عملکرد خام گیمینگ، کاربران نباید انتظار جهش نسلی را از این کارت داشته باشند. با توجه به استفاده از همان هسته GB203، بهبود عملکرد در بازی‌های پایه احتمالاً متوسط خواهد بود. بااین‌حال، در سناریوهای سنگین‌تر مانند رزولوشن 4K، استفاده از بافت‌های اولترا، رهگیری پرتو (Ray Tracing)، مسیر پرتو (Path Tracing) و محیط‌های وسیع جهان‌باز، حافظه اضافی بسیار ارزشمند خواهد بود. توان مصرفی ۳۵۰ واتی می‌تواند به شرکای تجاری انویدیا اجازه دهد کلاک‌های بالاتری را اعمال کنند که در بهترین حالت، عملکرد را در حد دو رقم پایین افزایش می‌دهد. اما مزیت واقعی این کارت در کارهای غیرگیمینگ مثل ویرایش ویدیو، رندرینگ سه‌بعدی، تولید تصویر با هوش مصنوعی و اجرای مدل‌های زبانی بزرگ (LLM) محلی نهفته است؛ جایی که ظرفیت VRAM می‌تواند تفاوت بین اجرای روان یا عدم اجرای یک پروژه باشد. قیمت‌گذاری و تاریخ عرضه هنوز قیمت رسمی (MSRP) برای این کارت اعلام نشده است. با توجه به قیمت ۷۴۹ دلاری مدل پایه (RTX 5070 Ti) و در نظر گرفتن هزینه ماژول‌های GDDR7، انتظار قیمت پایین، خوش‌بینانه است. در واقعیت، این مدل احتمالاً با قیمتی بالاتر از مدل معمولی عرضه خواهد شد؛ اما انویدیا باید مراقب باشد که قیمت آن به RTX 5080 SUPER نزدیک نشود، زیرا در غیر این صورت، مزیت ۲۴ گیگابایت حافظه ممکن است برای توجیه خرید آن کافی نباشد. در مورد زمان عرضه نیز، درحالی‌که پیش‌تر شایعات به اوایل تا اواسط سال ۲۰۲۶ اشاره داشتند، گزارش‌های جدید اکنون به پایان ۲۰۲۶ یا نمایشگاه CES 2027 اشاره می‌کنند. اگرچه لیست‌های ماشین‌حساب توان منبع تغذیه Seasonic، حضور این مدل را تأیید کرده‌اند، اما درحال‌حاضر امن‌ترین پیش‌بینی، عرضه در اوایل سال ۲۰۲۷ است.

مقالات گرندسیستم

1 دقیقه زمان مطالعه

آمار فروش جهانی کامپیوترهای شخصی برای اولین‌بار در ۲ سال گذشته نزولی شد

آمار فروش جهانی کامپیوترهای شخصی برای اولین‌بار در ۲ سال گذشته نزولی شد براساس تازه‌ترین آمارهای مؤسسه IDC، میزان عرضه جهانی کامپیوترهای شخصی با افت تقریباً پنج درصدی به ۶۸ میلیون و ۲۰۰ هزار دستگاه کاهش یافته است. این اتفاق نشان‌دهنده نخستین افت بازار پس از ثبت ۹ فصل متوالی رشد است. جرقه‌های اولیه این رکود در اواخر سال ۲۰۲۵ زده شد؛ یعنی زمانی که مشکل تأمین حافظه در بازارهای جهانی به بحرانی بزرگ بدل گشت. هر کسی که اخبار دنیای فناوری را حتی به صورت گذرا دنبال می‌کند، به خوبی می‌داند که دلیل اصلی این رکود، کمبود تراشه‌های حافظه به دلیل تقاضای بالا در حوزه هوش مصنوعی است. کارشناسان IDC پیش‌بینی می‌کنند که این بحران تا سال ۲۰۲۸ نیز پایان نخواهد یافت و همین موضوع باعث افزایش قیمت‌ها در سراسر این صنعت و صنایع وابسته شده است. سقوط آمار عرضه جهانی کامپیوترهای شخصی این داستان یک جنبه پنهان و جالب دیگر نیز دارد. گزارش آی‌دی‌سی نشان می‌دهد که درآمدهای تولیدکنندگان کامپیوترهای شخصی با وجود کاهش فروش همچنان درحال افزایش است، زیرا شرکت‌های تولیدکننده افزایش قیمت‌ها را با سرعتی بیشتر از روند کاهش تقاضا به مشتریان تحمیل می‌کنند. درواقع، این مصرف‌کنندگان هستند که بار اصلی بحران کمبود حافظه را به دوش می‌کشند و شرکت‌ها از این شرایط آسیبی نمی‌بینند. «جیتش اوبرانی» (Jitesh Ubrani)، پژوهشگر مؤسسه IDC، دراین‌باره می‌گوید که داستان اصلی در این بازار، شکاف عمیق میان تعداد دستگاه‌های فروخته‌شده و درآمد حاصله است؛ به‌طوری‌که عرضه کاهش می‌یابد اما درآمدها بالا می‌روند. او می‌گوید فروشندگان درحال آماده‌شدن برای افزایش قیمت بیشتر محصولات خود در سال ۲۰۲۷ هستند. اوبرانی همچنین هشدار می‌دهد که با اتمام موجودی فعلی انبارها و مواجهه مصرف‌کنندگان با موج جدید گرانی‌ها، احتمالاً شاهد افت بسیار شدیدتری در اواخر سال جاری خواهیم بود؛ اتفاقی که می‌تواند چرخه معمول ارتقای کامپیوترهای شخصی را توسط کاربران مختل کند. در میان این آشفتگی بازار، تنها یک شرکت توانسته است با موفقیت از این طوفان عبور کند و حتی آمار عرضه کامپیوترهای خود را افزایش دهد. اپل به لطف استقبال فوق‌العاده از مک‌بوک نئو، توانست در این سه‌ماهه ۸۰۰ هزار دستگاه کامپیوتر بیشتر نسبت به مدت مشابه در سال ۲۰۲۵ روانه بازار کند. این موفقیت چشمگیر باعث شد تا سهم اپل از بازار جهانی از ۸.۵ درصد به نزدیک ۱۰ درصد ارتقا یابد. البته اپل نیز از گزند افزایش قیمت‌های ناشی از کمبود حافظه در امان نمانده است و این موضوع می‌تواند ارزش خرید مدل نئو را کمی کاهش دهد. قیمت مدل پایه مک‌بوک نئو اخیراً از ۶۰۰ دلار به ۷۰۰ دلار افزایش یافته است.

مقالات گرندسیستم

1 دقیقه زمان مطالعه

افت فروش رایانه‌های شخصی برای اولین بار پس از دو سال؛ کمبود حافظه عامل اصلی

افت فروش رایانه‌های شخصی برای اولین بار پس از دو سال؛ کمبود حافظه عامل اصلیدرآمد شرکت‌های تولیدکننده رایانه همچنان روندی صعودی دارد و در نهایت این شرکت‌ها هستند که از شرایط فعلی سود می‌برند. بر اساس پژوهش جدید مؤسسه بین‌المللی IDC، میزان عرضه رایانه‌های شخصی در سراسر جهان با افتی نزدیک به پنج درصدی به ۶۸.۲ میلیون دستگاه رسیده است. این نخستین کاهش فروش طی دو سال گذشته محسوب می‌شود؛ دوره‌ای که پیش از آن بازار رایانه برای ۹ فصل متوالی رشد را تجربه کرده بود. آغاز این روند نزولی به ماه‌های پایانی سال ۲۰۲۵ بازمی‌گردد؛ درست در زمانی که بحران جهانی کمبود حافظه از یک مشکل محدود به بحرانی فراگیر تبدیل شد. هر کسی که اخبار صنعت فناوری را دنبال کرده باشد، به‌خوبی می‌داند علت اصلی این افت چیست. کمبود حافظه که به‌دلیل رشد سریع هوش مصنوعی ایجاد شده، مهم‌ترین عامل این وضعیت است. IDC پیش‌بینی می‌کند این بحران دست‌کم تا سال ۲۰۲۸ ادامه داشته باشد. پیامد این شرایط، افزایش قیمت در سراسر صنعت رایانه و حتی سایر بازارهای مرتبط بوده است. البته موضوع فقط به کاهش فروش محدود نمی‌شود. IDC اعلام کرده که با وجود افت تعداد رایانه‌های فروخته‌شده، درآمد شرکت‌های سازنده همچنان در حال افزایش است، زیرا تولیدکنندگان سریع‌تر از کاهش تقاضا، افزایش قیمت محصولات را به بازار منتقل کرده‌اند. در نتیجه، مصرف‌کنندگان بیشترین فشار ناشی از بحران کمبود حافظه را تحمل می‌کنند، نه شرکت‌های تولیدکننده. این همان روندی است که بارها در بازارهای مختلف دیده شده است. جیتش اوبرانی، پژوهشگر IDC، در این‌باره گفت که واقعیت اصلی بازار، فاصله میان تعداد فروش و میزان درآمد است؛ به این معنا که تعداد رایانه‌های عرضه‌شده کاهش یافته اما درآمد شرکت‌ها همچنان رو به افزایش است. او افزود که تولیدکنندگان خود را برای موج تازه افزایش قیمت‌ها تا سال ۲۰۲۷ آماده می‌کنند. اوبرانی همچنین معتقد است در ادامه سال جاری، با کاهش موجودی انبارها و افزایش بیشتر قیمت‌ها برای مصرف‌کنندگان، افت بازار حتی شدیدتر خواهد شد. به گفته او، این وضعیت می‌تواند چرخه معمول ارتقای رایانه‌های شخصی را با اختلال جدی روبه‌رو کند. در میان شرکت‌های بزرگ، تنها اپل توانسته برخلاف روند کلی بازار، میزان عرضه رایانه‌های شخصی خود را افزایش دهد. دلیل اصلی این موفقیت، استقبال بسیار زیاد از MacBook Neo عنوان شده. اپل در مقایسه با مدت مشابه سال ۲۰۲۵، حدود ۸۰۰ هزار دستگاه رایانه بیشتر روانه بازار کرده و به همین دلیل سهم بازار این شرکت از ۸.۵ درصد به نزدیک ۱۰ درصد رسیده است. البته اپل نیز از افزایش قیمت حافظه در امان نمانده و آخرین موج گرانی، تا حدی جذابیت خرید MacBook Neo را کاهش داده. قیمت مدل پایه این لپ‌تاپ از ۶۰۰ دلار به ۷۰۰ دلار رسیده است. با این حال، سایر رایانه‌های اپل افزایش قیمت بیشتری را تجربه کرده‌اند؛ به‌طوری‌که قیمت مدل پایه MacBook Air اکنون به ۱۳۰۰ دلار رسیده. تیم کوک، مدیرعامل در آستانه کناره‌گیری اپل، گفت که در شرایطی قرار داریم که عرضه حافظه کاهش یافته اما تقاضای مصرف‌کنندگان همچنان بالاست و تولیدکنندگان حافظه نیز افزایش قیمت‌های بسیار سنگینی را اعمال می‌کنند. او تأکید کرد که برای حفظ بازار محصولات مصرفی، لازم است قیمت و میزان عرضه حافظه هرچه زودتر به شرایط منطقی و متعادل بازگردد. در نهایت باید گفت زمانی که تولیدکنندگان حافظه قیمت محصولات خود را بالا بردند، اپل نیز همان افزایش هزینه را مستقیماً به خریداران منتقل کرد و حاضر نشد بخشی از این هزینه را خودش تقبل کند. در همین حال، اپل به‌تازگی اعلام کرده که موجودی نقدی این شرکت در آخرین فصل مالی به ۶۸.۵ میلیارد دلار رسیده که نسبت به مدت مشابه سال قبل ۴۱ درصد رشد داشته. همچنین ارزش این شرکت اکنون از ۴.۶ تریلیون دلار فراتر رفته است.

مقالات گرندسیستم

1 دقیقه زمان مطالعه

متا تولید تراشه هوش مصنوعی اختصاصی خود را از ماه سپتامبر آغاز می‌کند

متا تولید تراشه هوش مصنوعی اختصاصی خود را از ماه سپتامبر آغاز می‌کند براساس یک یادداشت داخلی که خبرگزاری رویترز آن را مشاهده کرده، شرکت متا قصد دارد از ماه سپتامبر تولید تراشه هوش مصنوعی اختصاصی خود را آغاز کند. این اقدام بخشی از برنامه این شرکت برای افزایش توان پردازشی مجموع دیتاسنترهایش به ۱۴ گیگاوات در سال آینده میلادی است. تراشه جدید متا با اسم رمز Iris، بخشی از پروژه چهارنسلی شتاب‌دهنده‌های آموزش و استنتاج هوش مصنوعی متا (MTIA) است که در داخل شرکت طراحی می‌شوند. هدف از توسعه این تراشه‌ها، استفاده از تراشه اختصاصی برای بهبود سامانه‌های هوش مصنوعی مورد استفاده در پلتفرم‌های فیسبوک و اینستاگرام است. طبق این یادداشت، فرایند آزمایش تراشه تنها ۶ هفته زمان برد و مشکل مهمی در آن مشاهده نشد. این پیشرفت نسبتاً سریع، نشانه‌ای مثبت برای پروژه‌ای محسوب می‌شود که پس از گذشت پنج سال از زمان آغاز آن، با چالش‌های متعددی روبه‌رو بوده است. متا این تراشه را متناسب با نیازهای خود طراحی کرده و برای توسعه آن با برادکام همکاری می‌کند. TSMC نیز وظیفه تولید آن را برعهده خواهد داشت. این رویکرد می‌تواند هزینه‌های سنگین پردازشی متا را کاهش دهد و وابستگی این شرکت به تأمین‌کنندگان تراشه‌هایی مانند انویدیا و AMD را کمتر کند. تراشه Iris قرار نیست جایگزین پردازشگرهای گرافیکی انویدیا و AMD شود، بلکه برای تکمیل حجم بالای GPUهایی طراحی شده که متا برای اجرای بارهای کاری هوش مصنوعی خریداری می‌کند. متا در ماه مارس، Iris را در کنار سه پردازنده هوش مصنوعی دیگر معرفی کرد. این شرکت قصد دارد تا سال ۲۰۲۷ تقریباً هر شش ماه یک تراشه جدید عرضه کند؛ سایر شرکت‌ها معمولاً تراشه‌های هوش مصنوعی خود را با فاصله یک سال یا بیشتر معرفی می‌کنند. هدف متا؛ ۱۴ گیگاوات توان پردازشی در ۲۰۲۷ براساس این یادداشت، متا قصد دارد امسال ۷ گیگاوات زیرساخت پردازشی راه‌اندازی کند و این رقم را در سال ۲۰۲۷ به ۱۴ گیگاوات برساند. این شرکت انتظار دارد امسال تا سقف ۱۴۵ میلیارد دلار برای زیرساخت‌های هوش مصنوعی هزینه کند. برای توسعه این زیرساخت‌ها، متا قراردادهای تأمین بلندمدت و چندساله‌ای منعقد کرده است. این قراردادها شامل همکاری با سامسونگ الکترونیکس برای تأمین تراشه‌های حافظه، Sandisk برای حافظه فلش و Sumitomo Electric برای تجهیزات فیبر نوری می‌شود. با کمبود جهانی تراشه‌های حافظه، این قراردادهای بلندمدت به عاملی حیاتی برای توسعه دیتاسنترها تبدیل شده‌اند؛ کمبودی که شرکت‌هایی مانند اپل را نیز به افزایش قیمت محصولات واداشته است. همزمان با رقابت شرکت‌های فناوری برای گسترش دیتاسنترها و پاسخ به نیاز روزافزون هوش مصنوعی، تقاضا برای قطعاتی مانند تراشه‌های حافظه و پردازنده‌های هوش مصنوعی به‌شدت افزایش یافته است. رشد سریع قیمت حافظه و دیگر تراشه‌ها نیز به حدی رسیده که تحلیلگران مورگان استنلی از آن با عنوان «تورم تراشه» (Chipflation) یاد کرده‌اند و از تبعات آن در اقتصاد کلان نگرانند.

مقالات گرندسیستم

1 دقیقه زمان مطالعه

قیمت حافظه‌های DDR4 احتمالاً تا نیمه دوم ۲۰۲۶ بیش از ۵۰ درصد افزایش پیدا می‌کند

قیمت حافظه‌های DDR4 احتمالاً تا نیمه دوم ۲۰۲۶ بیش از ۵۰ درصد افزایش پیدا می‌کند بحران در بازار سخت‌افزار و قطعات کامپیوتر جدی‌تر از گذشته شده است. قیمت انواع حافظه در چند فصل گذشته به شدت افزایش یافته و اکنون گزارش‌های جدید نشان می‌دهند که این وضعیت نه‌تنها بهبود پیدا نمی‌کند، بلکه حداقل تا دو سال آینده نیز ادامه خواهد داشت. درحالی‌که حافظه‌های جدیدتر DDR5 پیش از این با افزایش قیمت مواجه شده بودند، گزارش‌های زنجیره تأمین حاکی از آن است که موج گرانی شدیدی دامن‌گیر حافظه‌های قدیمی‌تر DDR4 و DDR3 خواهد شد. طبق گزارش خبرگزاری دیجی‌تایمز، قیمت قراردادهای حافظه همچنان درحال نهایی‌شدن هستند و پیش‌بینی می‌شود که شرایط بدتر شود. منابع زنجیره تأمین اعلام کرده‌اند که حافظه‌های قدیمی‌تر DDR4 در سه‌ماهه سوم سال ۲۰۲۶ با افزایش قیمت بیش از ۵۰ درصدی مواجه می‌شوند. این جهش قیمت به‌طور مشخص ماژول‌های حافظه DRAM با ظرفیت ۸ گیگابیت را هدف قرار داده است. پیش از این، برخی تحلیلگران بازار پیش‌بینی می‌کردند که نرخ رشد قیمت حافظه‌ها به ۱۰ تا ۲۰ درصد محدود شود، اما واقعیت کاملاً برخلاف انتظارات رقم خورده است. با توجه به سناریوهای فعلی، به نظر نمی‌رسد اوضاع به این زودی‌ها بهبود یابد. افزایش تقاضای بازار برای حافظه‌های قدیمی قیمت حافظه‌های ۱۶ گیگابیتی DDR4 در‌حال‌حاضر بسیار بالا است و در برخی موارد، این ماژول‌ها حتی از حافظه‌های DDR5 با مشخصات مشابه نیز گران‌تر فروخته می‌شوند. کاربرد اصلی این حافظه‌ها عمدتاً در کامپیوترهای شخصی است. تقاضا برای حافظه‌های DDR4 در سه‌ماهه دوم سال جاری به‌طور چشمگیری افزایش یافت و منجر به این گرانی غیرمنتظره شد. این گزارش همچنین اشاره می‌کند که حافظه‌های DDR4 ساخت تایوان بسیار گران‌تر از محصولات سامسونگ قیمت‌گذاری شده‌اند؛ چرا که غول فناوری کره جنوبی ظرفیت تولید خود را به سمت حافظه‌های DDR5 و نسل جدید حافظه‌های پیشرفته هدایت کرده تا بتواند سهم درآمدی بیشتری از مشتریان حوزه هوش مصنوعی کسب کند. روند صعودی قیمت حافظه‌های DDR4 با ظرفیت ۸ گیگابیت در سه‌ماهه سوم با قدرت ادامه یافته است. به دلیل کمبود شدید ظرفیت تولید، برخی از فعالان بازار اطلاعاتی از تولیدکنندگان حافظه در تایوان دریافت کرده‌اند که نشان می‌دهد قیمت حافظه‌های DDR4 هشت گیگابیتی در سه‌ماهه سوم نسبت به سه‌ماهه دوم امسال ۵۰ درصد افزایش می‌یابد و سقف قیمت پیش‌بینی‌شده قبلی را می‌شکند. حافظه‌های SSD سازمانی که مجهز به حافظه موقت DRAM هستند نیز به نوبه خود در افزایش تقاضا برای DDR4 نقش دارند. وجود حافظه موقت مزایای متعددی از جمله کاهش تأخیر و افزایش سرعت از طریق حافظه پنهان (Caching) را به همراه دارد. با حرکت دیتاسنترهای بزرگ به سمت استفاده از حافظه‌های SSD سازمانی با ظرفیت بالا، نیاز به DRAM نیز همچنان افزایش خواهد یافت. سه شرکت بزرگ تولیدکننده یعنی سامسونگ، مایکرون وSK Hynix تا حد زیادی از تولید DDR4 دست کشیده‌اند. سامسونگ تنها حجم کمی را برای تعداد محدودی از مشتریان قدیمی خود تولید می‌کند، درحالی‌که مایکرون به تازگی تولید انبوه DDR4 و LPDDR4 را با استفاده از فرایند ۱-آلفا (1α) در کارخانه ویرجینیا آمریکا آغاز کرده است. در این میان، شرکت‌های تایوانی Nanya Technology و Winbond Electronics بخش عمده‌ای از تولید DDR را مدیریت می‌کنند که حجم آن بسیار کمتر از تقاضای واقعی جهانی است. تمام این شواهد نشان می‌دهند، بحرانی که در ابتدا از بخش DDR5 آغاز شده بود، اکنون به نسل قدیمی DDR3 نیز سرایت کرده است. انتظار می‌رود قیمت حافظه‌های ۴ گیگابیتی DDR4 و DDR3 در نیمه دوم سال ۲۰۲۶ جهش قابل‌توجهی داشته باشد. براساس قیمت‌های اوایل ماه ژوئیه، میانگین قیمت حافظه‌های DDR3 و DDR5 به شرح زیر است: نوع حافظهمیانگین قیمت (ژوئیه ۲۰۲۶)قیمت به ازای هر گیگابیتحافظه DDR4 4Gb (512MB x 8)۱۲.۷۵ دلار۳.۱۹ دلار (برای DDR3 4Gb)حافظه DDR5 16Gb (2GB x 8)۴۷.۰۷ دلار۲.۹۴ دلار از آنجایی که ظرفیت تولید تمامی شرکت‌های بزرگ به‌طور کامل تکمیل شده است، شکاف میان عرضه و تقاضا همچنان افزایش خواهد یافت. به گفته برخی از کارشناسان صنعت، قیمت DRAM برای حافظه‌های DDR5 ،DDR4 و DDR3 دست‌کم تا سال ۲۰۲۸ به روند صعودی خود ادامه خواهد داد. این موضوع یعنی در آینده نزدیک احتمالاً شاهد افزایش قیمت‌های بیشتری در بازار خواهیم بود.

مقالات گرندسیستم

1 دقیقه زمان مطالعه

سامسونگ تولید انبوه اولین حافظه PCIe 6.0 خود را برای سرورهای هوش مصنوعی آغاز کرد

سامسونگ تولید انبوه اولین حافظه PCIe 6.0 خود را برای سرورهای هوش مصنوعی آغاز کرد سامسونگ الکترونیکس اعلام کرد که تولید انبوه حافظه اس‌اس‌دی PM1763 مبتنی بر PCIe 6.0 را که برای نسل بعدی سرورهای هوش مصنوعی و محیط رایانش سریع (HPC) مثل Vera Rubin انویدیا بهینه‌سازی شده، آغاز کرده است. از آنجایی که حجم داده‌های مورد نیاز برای آموزش و استنتاج هوش مصنوعی با سرعت بالایی درحال رشد است، SSDهایی که قادر به تحویل سریع و قابل‌اعتماد داده‌ها هستند، به بخش مهمی از زیرساخت‌های هوش مصنوعی تبدیل شده‌اند. عملکرد ارتقایافته حافظه PM1763 سامسونگ حافظه PM1763 با بهره‌گیری از انتقال داده با سرعت بالا و معماری کنترلر بهینه‌شده، انتظار می‌رود به‌عنوان یک راهکار ذخیره‌سازی کلیدی برای پلتفرم‌های هوش مصنوعی با کارایی بالا عمل کند. این محصول با ادغام نسل نهم فناوری V-NAND سامسونگ و یک کنترلر ۴ نانومتری که به تازگی توسعه یافته، هم عملکرد و هم بازدهی انرژی را به شکل چشمگیری بهبود می‌بخشد. مدل PM1763 در ظرفیت‌های ۴ ترابایتی، ۸ ترابایتی و ۱۶ ترابایتی در دسترس است که پیکربندی ۱۶ ترابایتی آن طبق ادعای سامسونگ، با سرعت خواندن و نوشتن متوالی به ترتیب تا ۲۸,۴۰۰ مگابایت‌برثانیه و ۲۱,۹۰۰ مگابایت‌بر‌ثانیه عملکرد پیشرو در صنعت ارائه می‌دهد. همچنین این مدل بیش از ۲ برابر عملکرد نسل قبلی خود، PM1753، را ارائه می‌کند. گزارش‌ها می‌گویند این سطح از عملکرد اجازه می‌دهد تا اطلاعات یک مدل بزرگ زبانی (LLM) با حجم ۴۰ گیگابایت در تقریباً ۱.۴ ثانیه منتقل شود که این امر تأخیر داده‌ها بین پردازنده‌ها و شتاب‌دهنده‌ها را به حداقل می‌رساند و درعین‌حال باعث بهبود کارایی کلی پردازش هوش مصنوعی می‌شود. حافظه PM1763 از فناوری خنک‌کننده مستقیم D2C استفاده می‌کند تا در سرورها برای بهره‌گیری از خنک‌کننده مایع بهینه باشد. این امر باعث می‌شود تا حافظه حتی در زمان انجام کارهای سنگین و شرایط عملیاتی طولانی‌مدت پایداری خود را حفظ کند. بازدهی انرژی نیز در مقایسه با نسل قبلی بیش از ۱.۸ برابر بهبود یافته است که به کاهش هزینه‌های کلی عملیاتی مرکز داده کمک می‌کند.

مقالات گرندسیستم

1 دقیقه زمان مطالعه

بایت‌دنس برای رقابت با انویدیا پردازنده اختصاصی هوش مصنوعی تولید می‌کند

بایت‌دنس برای رقابت با انویدیا پردازنده اختصاصی هوش مصنوعی تولید می‌کند بایت‌دنس، مالک تیک‌تاک، برای یک رقابت تمام‌عیار در بازار داغ تراشه‌ها آماده می‌شود. گزارش‌ها نشان می‌دهند که این غول چینی با سرعتی بالا در تلاش است تا طراحی پردازنده مرکزی (CPU) اختصاصی خود را تا اوایل سال ۲۰۲۷ نهایی کند. هدف استراتژیک این شرکت، دستیابی به مرحله تولید انبوه در نیمه دوم سال ۲۰۲۷ است. البته نسخه اولیه این پردازنده انحصاری، در سکوت خبری از اواخر سال ۲۰۲۵ به صورت داخلی در زیرساخت‌های این شرکت مورد استفاده قرار گرفته است. تقاضای داخلی بایت‌دنس برای قدرت پردازشی در ماه‌های اخیر بسیار افزایش یافته است. این رشد خیره‌کننده تا حد زیادی ناشی از موفقیت و گسترش محصولات جدید این شرکت مانند چت‌بات Doubao و مدل ویدیوساز Seedance است که نیازهای زیرساختی را در سراسر مجموعه ابزارهای هوش مصنوعی بایت‌دنس بالا برده‌اند. این سیستم‌های نوین هوش مصنوعی به سطح بالاتری از هماهنگی، تصمیم‌گیری، مدیریت حافظه و اجرای عملیات‌های نرم‌افزاری نیاز دارند. به همین دلیل، نیاز به پردازنده‌های همه‌منظوره‌ای که بتوانند در کنار پردازشگرهای گرافیکی کار کنند، بسیار مهم شده است. این تغییر الگو، بر نحوه برنامه‌ریزی شرکت‌هایی مانند بایت‌دنس برای توسعه زیرساخت‌های محاسباتی آینده تأثیر می‌گذارد. پردازنده اختصاصی هوش مصنوعی بایت‌دنس به گزارش SCMP، مرحله نهایی مهندسی پیش از آغاز ساخت فیزیکی تراشه، احتمالاً زودتر از برنامه اولیه به سرانجام خواهد رسید. اگرچه بایت‌دنس تاکنون هیچ اظهارنظر رسمی درباره فعالیت‌های خود در حوزه توسعه تراشه نداشته است، اما گزارش‌ها از گسترش سریع پروژه‌های طراحی سیلیکون در داخل این شرکت حکایت دارند. منابع آگاه می‌گویند این شرکت برای تسریع روند توسعه و تضمین ظرفیت کارخانه‌های تولید تراشه، درحال همکاری نزدیک با شرکت تراشه‌ساز آمریکایی کوالکام است. وضع کنترل‌های صادراتی سخت‌گیرانه از سوی واشنگتن، دسترسی شرکت‌های چینی را به نیمه‌رسانا‌های پیشرفته از جمله پردازنده‌های H100 انویدیا محدود کرده است. این فضای نظارتی، بزرگ‌ترین شرکت‌های فناوری چین را به سمت ایجاد برنامه‌های گسترده برای ساخت تراشه‌های داخلی سوق داده است. طرح توسعه پردازنده اختصاصی بایت‌دنس نیز در همین راستا قرار دارد و هدف آن، کاهش وابستگی به تأمین‌کنندگانی است که کنترل کاملی روی آن‌ها ندارد.